FC Barcelona nổi tiếng với việc phá vỡ các kỷ lục bóng đá.
Qua nhiều năm, câu lạc bộ quy tụ nhiều ngôi sao này đã giành được rất nhiều danh hiệu, trở thành một trong những thương hiệu đình đám nhất làng thể thao toàn cầu. Tuy nhiên, ẩn dưới danh xưng đó là một “thành tích” ít được ca ngợi: Barcelona là đội bóng nợ nhiều nhất trong lịch sử bóng đá thế giới.
Theo The NY Times, nợ phải trả của câu lạc bộ này đã lên tới 2,5 tỷ euro (2,9 tỷ đô la). Gánh nặng, chủ yếu liên quan đến việc cải tạo sân vận động mà câu lạc bộ cho rằng nên được xem xét riêng biệt với các khoản nợ khác, lớn gấp đôi so với đối thủ lớn của họ là Real Madrid. Đây là kết quả của sự kết hợp chóng mặt giữa quản lý tài chính yếu kém và tham vọng quá lớn.
Joan Laporta, chủ tịch câu lạc bộ, đang cố gắng ngăn chặn những khó khăn tài chính ảnh hưởng đến thành tích thi đấu của đội bóng 28 lần vô địch Tây Ban Nha. Điều này càng khó khăn hơn bởi cấu trúc độc đáo của Barcelona, giống một quốc gia hơn là một hoạt động thương mại.
Giống như Real Madrid, Barcelona không được điều hành bởi các nhà đầu tư mà bởi các thành viên, được gọi là socios, những người đóng phí thường niên chỉ hơn 200 euro. Cứ khoảng nửa thập kỷ một lần, các nhóm ứng cử viên sẽ tiến hành các chiến dịch tranh cử theo kiểu chính trị, và các thành viên — khoảng 150.000 người tại Barcelona — sẽ bầu ra một nhóm lãnh đạo để điều hành câu lạc bộ thay mặt họ. Cuộc bầu cử tiếp theo tại Barcelona dự kiến sẽ diễn ra vào đầu năm nay.
Ông Laporta đang tranh cử nhiệm kỳ thứ năm, và chiến dịch tranh cử của ông dựa trên việc câu lạc bộ dùng tiền để thoát khỏi khủng hoảng. Là một người có sức hút và được lòng dân, ông đã mạnh tay chi tiền mua những cầu thủ đắt giá và bắt tay vào một dự án cải tạo tốn kém và bị trì hoãn nhiều lần đối với sân vận động Camp Nou nổi tiếng của Barcelona - thứ mà ông kỳ vọng sẽ giúp câu lạc bộ lấy lại ổn định tài chính.
Canh bạc này đã được thể hiện rõ trong suốt năm qua, khi Barcelona phải thi đấu nhiều trận ở những sân vận động nhỏ, có khi chỉ có sức chứa 6.000 người. Đội bóng đã trở lại Camp Nou vào tháng 11, nhưng số lượng khán giả vẫn bị giới hạn cho đến khi dự án xây dựng này hoàn thành.
Phần lớn khoản nợ của Barcelona đến từ 1,5 tỷ euro vốn vay dài hạn được huy động để nâng cấp sân vận động, một dự án lẽ ra phải hoàn thành trước mùa giải hiện tại. Các khoản nợ còn lại xuất phát từ cam kết của ông Laporta trong việc duy trì tính cạnh tranh bằng mọi giá, thông qua việc chiêu mộ những tài năng xuất sắc nhất trong làng bóng đá thế giới.
Ông Laporta mô tả câu lạc bộ là “về mặt kỹ thuật đã phá sản” vào năm 2022, khi ông trở lại làm chủ tịch lần thứ hai. Ông được bổ nhiệm sau khi ban quản trị cũ bị lật đổ và dưới thời ban quản trị đó, khoản lỗ đã lên tới hơn 500 triệu euro.
Ông Laporta giành được chiếc ghế chủ tịch nhờ lời hứa táo bạo về việc giữ cho Barcelona luôn cạnh tranh, ngay cả khi câu lạc bộ đang trải qua một trong những cuộc khủng hoảng tồi tệ nhất trong lịch sử. Không chỉ tình hình tài chính hỗn loạn, câu lạc bộ và các thành viên trong ban lãnh đạo cũ cũng phải đối mặt với các cuộc điều tra hình sự.
Để thực hiện lời hứa của mình, ông Laporta đã đặt cược vào tương lai của câu lạc bộ 125 năm tuổi, huy động hàng trăm triệu euro bằng cách bán quyền thu nhập trong tương lai cho các nhà đầu tư bên ngoài. Những nỗ lực quyết liệt của ông nhằm củng cố tài chính của câu lạc bộ bị một số người cho là đang làm hoen ố danh tiếng của một trong những thương hiệu được đánh giá cao nhất làng bóng đá.
Câu lạc bộ đã bán 25% doanh thu từ bản quyền truyền thông trong nước trong 25 năm cho Sixth Street, một công ty đầu tư toàn cầu, với giá 667 triệu euro. Trong suốt thời hạn hợp đồng, Barcelona dự kiến sẽ chuyển khoảng 1 tỷ euro cho Sixth Street nếu bản quyền truyền thông trong nước của giải đấu giữ nguyên giá trị hiện tại.
“Mặc dù câu lạc bộ đã bán một phần bản quyền truyền hình, nhưng sự thật là tài sản này sẽ quay trở lại câu lạc bộ sau khi hợp đồng kết thúc”, Barcelona cho biết trong một email trả lời các câu hỏi.
Theo báo cáo tài chính của Barcelona, nếu không có việc bán tài sản, câu lạc bộ sẽ lỗ tương đương gần 1 tỷ euro trong 5 mùa giải tính đến năm 2025.
Trên sân cỏ, phương pháp của ông Laporta nhìn chung đã phát huy hiệu quả, với việc Barcelona giành được hai chức vô địch La Liga kể từ khi ông trở lại làm chủ tịch và lọt vào bán kết Champions League mùa giải trước. Gần đến giữa mùa giải hiện tại, Barcelona đang dẫn đầu bảng xếp hạng.
Tuy nhiên, dường như không có dấu hiệu nào cho thấy tình hình tài chính của đội bóng đang ổn định trở lại. Chỉ có các quy định về tài chính của giải đấu Tây Ban Nha, vốn chủ yếu nhằm hạn chế số tiền mà các đội có thể chi cho cầu thủ so với thu nhập của câu lạc bộ, mới có tác dụng kìm hãm chi tiêu của đội bóng.
“Bộ quy tắc cực kỳ nghiêm ngặt đã giúp chúng tôi tránh khỏi việc nợ nần chồng chất,” Marc Duch, một cố vấn thuế và là thành viên lâu năm của Barcelona, người thường xuyên chỉ trích ban quản lý giải đấu, cho biết. Câu lạc bộ thường xuyên phải đối mặt với những tranh chấp không mấy hay ho. Một số thỏa thuận tài trợ cũng gây ra nhiều nghi vấn.
Được biết, Barcelona đã thay đổi liên tục các kiểm toán viên để phê duyệt báo cáo tài chính và đã bị cơ quan quản lý bóng đá châu Âu xử phạt, bao gồm cả khoản tiền phạt hàng triệu euro vào tháng 7.
“Về mặt thể chế và xã hội, câu lạc bộ đang đối mặt với những vấn đề rất nghiêm trọng,” Víctor Font, một doanh nhân dự định tranh cử chức chủ tịch Barcelona sau khi thất bại trước ông Laporta trong cuộc bầu cử trước, cho biết. “Dù tình hình mà ông Laporta thừa hưởng có tồi tệ đến đâu, thời gian để viện cớ đã qua rồi.”
Dẫu vậy, Barcelona vẫn là một cỗ máy kiếm tiền khổng lồ, thu về khoảng 1 tỷ euro doanh thu mỗi năm. Câu lạc bộ này cũng kỳ vọng sẽ thu về 350 triệu euro mỗi năm từ hoạt động sân vận động, gấp hơn hai lần so với trước khi cải tạo. Con số này, được câu lạc bộ mô tả là ước tính thận trọng, cao hơn bất kỳ đội nào khác, ngoại trừ Real Madrid.
Theo: The NY Times, The Guardian